Globalna wymiana doświadczeń i analiza operacji DVI.

Tegoroczny program konferencji obejmował analizę najtrudniejszych operacji DVI z ostatnich miesięcy. Eksperci z całego świata dzielili się wnioskami z realnych działań ratowniczo - identyfikacyjnych, w tym:

• Szwajcaria: Omówienie operacji po tragicznym pożarze baru w Crans-Montana ze stycznia 2026 roku, gdzie zidentyfikowano ponad 40 ofiar.
• Portugalia: Analiza wielonarodowego i wieloaspektowego podejścia do identyfikacji po wykolejeniu kolejki linowo-terenowej „Gloria Funicular” w Lizbonie.
• Hiszpania: Prezentacja formacji Guardia Civil dotycząca błyskawicznej identyfikacji 45 ofiar katastrofy kolejowej w Adamuz przy użyciu zaawansowanej analizy daktyloskopijnej (w czasie poniżej 48 godzin).
• Hongkong: Wykorzystanie nowoczesnych technologii IT i narzędzi kryminalistycznych w odpowiedzi na pożar wieżowca Tai Po w 2025 roku.

Agenda mocno koncentrowała się również na aspektach humanitarnych, w tym na standardach poszukiwań i identyfikacji ofiar z grobów masowych w kontekście konfliktów zbrojnych oraz zabezpieczania dowodów zbrodni wojennych i humanitarnych procedur identyfikacyjnych.

W sesjach plenarnych poruszono m.in. tematy:

• Optymalizacja procesów: Prezentacja formularza post mortem Quickscan wykorzystywanego na miejscu zdarzenia, przyspieszającego procedury identyfikacyjne przy zachowaniu standardów INTERPOL.
• Wypadki komunikacyjne i masowe: Omówienie katastrof drogowych w RPA oraz w Indiach (identyfikacja silnie zwęglonych ofiar karambolu we mgle za pomocą odontologii, DNA i analizy antropologicznej), a także działań po wykolejeniu kolejki linowo-terenowej w Lizbonie czy pożarze baru w szwajcarskim Crans-Montana.
• Reagowanie na zamachy i konflikty zbrojne: Prezentacja działań po masowej strzelaninie na Bondi Beach (Australia), rola porównawczego obrazowania medycznego po masowych atakach z 7 października (Izrael) oraz doświadczenia związane z powtórną ekspertyzą repatriowanych ciał w Ukrainie w latach 2022–2023.
• Projekty humanitarne i migracyjne: Omówienie działań w ramach akcji COST Migrant DVI, koncentrującej się na wypracowywaniu nowych praktyk identyfikacji migrantów w obliczu kryzysów i przemieszczeń ludności.
• Nowoczesne technologie i cyfryzacja: Prezentacja włoskiego systemu SIRDE, ewolucji systemów AFIS/ABIS w Brazylii oraz innowacyjnych narzędzi, takich jak Virtual Bonescape (wirtualna rekonstrukcja pofragmentowanych szczątków ludzkich) czy AIdentifYAGE (wspomagane sztuczną inteligencją szacowanie wieku na podstawie zdjęć uzębienia).
• Metody identyfikacji pomocniczej i antropologia: Rola biżuterii jako trwałego identyfikatora wtórnego oraz wykorzystanie anomalii anatomicznych i implantów medycznych w identyfikacji.

Wystąpienie eksperta Centralnego Laboratorium Kryminalistycznego Policji w podgrupie genetycznej.

Istotną częścią konferencji były sesje zamknięte w wyspecjalizowanych podgrupach. Podczas intensywnych obrad w podgrupie ds. identyfikacji genetycznej (ForGen), reprezentantka CLKP podinsp. dr inż. Magdalena Jabłońska – Milczarek, wygłosiła ekspercką prezentację na temat wyzwań jakie niesie ze sobą wykorzystanie identyfikacji genetycznej w warunkach skażenia CBRN (chemicznego, biologicznego, radiologicznego i nuklearnego) pt. : „From hazard zone to DNA profile: opportunities and limitations of genetic identification in CBRN incidents” („Od strefy zagrożenia do profilu DNA: możliwości i ograniczenia identyfikacji genetycznej w incydentach CBRN”).
Wystąpienie to idealnie wpisało się w globalny dyskurs konferencji nad wymogiem zachowania bezpieczeństwa członków zespołów post mortem, zabezpieczających materiał identyfikacyjny od ofiar, w sytuacjach kryzysowych i było pretekstem do szerszej dyskusji na ten temat.

Ważnym punktem konferencji były sesje podsumowujące, podczas których przewodniczący poszczególnych podzespołów roboczych INTERPOL-u (ds. Odontologii, Medycyny Sądowej/Antropologii, Genetyki oraz Daktyloskopii i Porównywania Wizerunku Twarzy) przedstawili oficjalne sprawozdania z rocznej działalności oraz wyznaczyli cele strategiczne.

Warto wiedzieć: Czym jest DVI i jakie są współczesne trendy?

Czym jest idea DVI? Disaster Victim Identification (DVI) to ustandaryzowany, międzynarodowy protokół postępowania mający na celu identyfikację ofiar katastrof masowych (np. wypadków lotniczych, kolejowych, zamachów terrorystycznych czy klęsk żywiołowych). Praca ta opiera się na ścisłym porównywaniu danych zebranych po katastrofie (metody Post-Mortem – m.in. DNA, uzębienie, odciski palców) z informacjami o osobach zaginionych dostarczonymi przez rodziny (dane Ante-Mortem). Główną ideą DVI jest przywrócenie tożsamości ofiarom oraz zapewnienie rodzinom pewności prawnej
i emocjonalnej, działając zawsze z najwyższym szacunkiem dla ludzkiej godności.

Współczesne trendy w identyfikacji. Tradycyjne metody, takie jak analiza odontologiczna czy daktyloskopijna, wciąż pozostają filarami działań DVI z uwagi na swoją szybkość. Niemniej jednak, współczesne trendy wyraźnie przesuwają ciężar w stronę zaawansowanej genetyki sądowej (Rapid DNA, sekwencjonowanie nowej generacji - NGS). Pozwala to
na identyfikację zwłok i szczątków ludzkich w stanie znacznej fragmentacji lub degradacji. Ponadto kluczowym trendem staje się automatyzacja procesów za pomocą algorytmów sztucznej inteligencji (AI), integracja międzynarodowych baz danych oraz, co pokazała tegoroczna konferencja, przygotowanie procedur identyfikacji kryminalistycznej
na scenariusze obejmujące incydenty, które wymagają przyspieszenia fazy rozpoznania ofiar na miejscu katastrofy, takie jak konflikty zbrojne czy ataki terrorystyczne.

Aktywny udział CLKP w pracach stałych podzespołów INTERPOL-u ds. identyfikacji ofiar katastrof - DVI pozwala na bezpośrednie wdrażanie najnowszych światowych standardów rekomendowanych przez Międzynarodową Organizację Policji - Interpol do krajowych procedur oraz umacnia pozycję polskiej kryminalistyki w aspekcie działań poszukiwawczo - identyfikacyjnych na arenie międzynarodowej.